Zalecenia dietetyczne w nadczynności tarczycy

Nadczynność tarczycy to zaburzenie hormonalne, które wymaga przyjmowania odpowiednio dobranych przez lekarza leków oraz zbilansowanej diety. Do objawów nadczynności tarczycy zaliczamy:

• chudnięcie,
• apatię,
• nadpobudliwość nerwową.

W nadczynności tarczycy następuje zwiększenie zapotrzebowania na tlen, zwiększa się produkcja ciepła oraz przyspiesza spalanie białek, tłuszczów i węglowodanów. Często obserwuje się insulinooporność, czyli wzrasta zapotrzebowanie na insulinę, dlatego należy ograniczyć spożywanie węglowodanów prostych (cukier, słodycze), by zapobiec rozwojowi cukrzycy.

Dieta w nadczynności tarczycy musi zawierać zwiększoną ilość kalorii (o 300-500 kcal), by zapobiec chudnięciu oraz osłabieniu organizmu. Ponadto w nadczynności tarczycy dieta powinna zawierać wszystkie składniki odżywcze, jak białko, tłuszcze, węglowodany, witaminy i składniki mineralne. Jednakże niektóre składniki wymagają większej podaży, należą do nich:

• Białko – dieta w niedoczynności tarczycy powinna zawierać około 90-100 g pełnowartościowego białka (pochodzenia zwierzęcego). Białko jest niezbędne do budowy tkanek, w tym mięśni, oraz zapewnia prawidłową odporność organizmu. Najlepsze pod względem jakości białko znajduje się w serach białych, mięsie drobiowym (indyk, kurczak), wołowinie, rybach oraz jajach. Pełnowartościowe białko znajduje się także w soi, soczewicy oraz białej fasoli.
• Witaminy antyoksydacyjne, czyli witaminy A, C, E, bowiem w nadczynności tarczycy powstaje więcej wolnych rodników, które uszkadzają komórki, przyspieszają proces starzenia oraz zwiększają zachorowanie na nowotwory. Najwięcej witamin antyoksydacyjnych znajduje się w świeżych owocach i warzywach (marchewka, pomidory, czerwona papryka, czarna porzeczka, natka pietruszki, chrzan, morele, czerwone winogrona) oraz olejach roślinnych (oliwa z oliwek, olej słonecznikowy, olej lniany), orzechach i migdałach.
• Wapń, gdyż w nadczynności tarczycy następuje zaburzenie gospodarki wapniowej, w efekcie wzrasta ryzyko wystąpienia osteoporozy, dlatego też należy wprowadzić do diety produkty bogate w wapń, czyli ser żółty, ser biały, sezam, fasola biała, orzechy, soja.

Dieta powinna zawierać potrawy lekkostrawne, czyli gotowane lub duszone. Należy unikać smażenia, grillowania. Ponadto nie są wskazane warzywa wzdymające, takie jak kapusta, groch, bób. Dieta w nadczynności tarczycy powinna zawierać tłuszcze nienasycone omega-3, gdyż zwiększają odporność organizmu, działają ochronnie na komórki nerwowe. Największe ilości kwasów omega-3 znajdują się w rybach morskich oraz oliwie z oliwek i oleju lnianym.

W nadczynności tarczycy należy unikać także produktów zawierających kofeinę, takich jak kawa, mocna czarna herbata czy napoje energetyzujące oraz pepsi i cola, gdyż dodatkowo działają pobudzająco na ośrodkowy układ nerwowy. W efekcie mogą występować bóle głowy, drżenia rąk oraz kłopoty z zasypianiem i zaburzenia rytmu serca.

Jeżeli chcesz się dowiedzieć, jak powinna wyglądać dieta wysokoenergetyczna, podajemy przykładowy jadłospis w nadczynności tarczycy.

Śniadanie: jajecznica (z 3 jaj) na maśle z duszonymi pomidorami, 2 kromki pieczywa graham, herbata.

2 śniadanie: jogurt naturalny z 3 łyżkami malin lub 3 truskawkami, herbata zielona.

Obiad: zupa pomidorowa z makaronem, duszona pierś z indyka, kasza jęczmienna, ćwikła z chrzanem, woda z cytryną.

Podwieczorek: galaretka brzoskwiniowa z owocami i bitą śmietaną, 3 biszkopty, herbata owocowa.

Kolacja: kanapki z polędwicą sopocką i serem żółtym, sałatą, czerwoną i pomarańczową papryką, kiełki rzeżuchy, herbata czarna z cukrem.

Prawidłowo zbilansowana dieta odgrywa istotną rolę w optymalnym funkcjonowaniu organizmu i przeciwdziałaniu chorobom dietozależnym.

Źródła

1. Cabot S., Jasinska M. Leczenie chorób tarczycy - Holistyczne metody poprawy pracy tarczycy, Mada, Warszawa 2009, ISBN 978-83-89624-61-1
2. Muller S.D., Pfeuffer C. Właściwe i smaczne żywienie korzystne dla tarczycy, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2002, ISBN 83-200-2680-6
3. Bętkowska T., Rożnowska K. Diety w różnych chorobach, Emilia, Kraków 2005, ISBN 83-88391-11-9
4. Szymański A. Żywienie lecznicze w różnych dolegliwościach, Tower Press, Gdańsk 2005, ISBN 83-87342-86-6