Trujące dioksyny w żywności

Dioksyny to toksyczne substancje pochodzenia organicznego zawierające w swojej cząsteczce wiele atomów chloru. Trudno rozpuszczają się w wodzie, ale za to dobrze w tłuszczach, dlatego wykazują zdolność kumulowania się w tkance tłuszczowej, zarówno zwierząt, jak i ludzi. Dioksyny nigdy nie były produkowane celowo. Powstają przede wszystkim w procesach spalania plastiku (butelki), odpadów medycznych oraz jako produkty przy produkcji niektórych pestycydów czy papieru. Spośród dioksyn najbardziej toksyczną jest tetrachlorodibenzo-p-dioksyna (2,3,7,8-TCDD). Dioksyny są obecne zarówno w powietrzu, jak i wodzie, a także w przedmiotach codziennego użytku, jednakże głównym źródłem narażenia na te substancje jest żywność.

Zawartość dioksyn w żywności jest znacznie zróżnicowana, zależy bowiem od zawartości tłuszczu w produkcie spożywczym. Najwyższe stężenie tych związków odnotowano w produktach pochodzenia zwierzęcego, zwłaszcza w rybach wędzonych: łososiu bałtyckim i szprocie oraz śledziach. Dlatego z uwagi na dużą zawartość dioksyn w tych rybach, nie zaleca się ich spożywania przez kobiety w ciąży oraz małe dzieci. Spośród produktów pochodzenia zwierzęcego najwyższą zawartość dioksyn mają jaja, masło oraz ser żółty. Wysokie stężenie tych związków stwierdza się również w mięsie poddanym grillowaniu.

Długotrwałe narażenie ludzi nawet na niskie stężenia dioksyn negatywnie wpływa na zdrowie. Zawartość dioksyn w organizmie człowieka zależy przede wszystkim od sposobu odżywiania oraz stylu życia. W organizmie osób otyłych i z nadwagą występują wyższe stężenia dioksyn, będące wynikiem nadmiernego spożycia produktów pochodzenia zwierzęcego zanieczyszczonych tymi substancjami, a także dużą zawartością tkanki tłuszczowej w organizmie, w której kumulują się dioksyny.
Dioksyny znacznie oddziałują na ludzki organizm, powodując:

• zwiększenie ryzyka wystąpienia osteoporozy;
• zaburzenia rozwoju zębów, w tym defekty szkliwa;
• spadek odporności;
• zwiększenie zachorowalności na zapalenie ucha środkowego;
• spadek stężenia hormonów tarczycy;
• zaburzenia rozwoju psychomotorycznego u dzieci;
• zwiększenie podatności na stres;
• zaburzenia pamięci;
• spowolnienie procesów uczenia;
• spadek stężenia hormonów płciowych (testosteronu, estradiolu);
• mniejszą ruchliwość plemników;
• zahamowanie owulacji;
• zmniejszenie płodności;
• endometriozę;
• niską masę urodzeniową u noworodków,
• spadek napięcia mięśniowego u noworodków;
• trądzik chlorowy;
• choroby układu krążenia;
• nowotwory.

Mając na uwadze toksyczność dioksyn, nie należy spożywać żywności skażonej tymi związkami, gdyż powodują wystąpienie wiele przewlekłych chorób, w tym nowotworów.