Sekret długowieczności? Pół łyżki dziennie może wydłużyć życie o kilka lat

Kwasy tłuszczowe, polifenole, witaminy, minerały – działanie kardioprotekcyjne, antynowotworowe i przeciwzapalne. Zwolennicy oliwy z oliwek uważają, że należy do najzdrowszych tłuszczów świata. Potwierdzają to wyniki najnowszego badania.

Na łamach "Journal of the American College of Cardiology" badacze, bazując na danych ponad 90 tys. osób obserwowanych przez 28 lat, przekonują, że ten roślinny tłuszcz może chronić nasze zdrowie, a niekiedy i życie.

Autorzy badania odkryli, że spożywanie pół łyżki stołowej (ok. siedem gramów) oliwy z oliwek dziennie zmniejsza:

• ryzyko zgonu z jakiegokolwiek powodu – o 18 proc.,
• ryzyko zgonu z powodu chorób serca – o 18 proc.,
• ryzyko zgonu w przypadku nowotworów – o 17 proc.,
• ryzyko zgonu z powodu chorób neurodegeneracyjnych – o 29 proc.,
• ryzyko zgonu z powodu chorób układu oddechowego – o 18 proc.

Takie rewelacyjne doniesienia to nie jest novum – pojawiały się już w poprzednich badaniach na temat oliwy. Naukowcy zwracali w nich uwagę, że spożywanie po ten rodzaj tłuszczu chroni przed udarem mózgu, a Food and Drug Administration (FDA) przyznała oliwie "Qualified Health Claim" gwarantujące prawidłowy wpływ na serce. Niektóre z badań wskazywały na dobroczynne działanie tego tłuszczu na stan zdrowia chorych z reumatoidalnym zapaleniem stawów, a nawet – na poprawę płodności.

Inne dane wskazują, że spożywanie dwóch łyżek oliwy z oliwek extra virgin dziennie przez okres dwóch tygodni może wyeliminować zakażenie bakterią H.pylori.

A w czym tkwi sekret oliwy z oliwek? Autorzy wspomnianego na początku badania obserwacyjnego przyznają, że "jej związek z całkowitą i przyczynową śmiertelnością jest niejasny".

- To, co wybija w badaniach na temat oliwy najczęściej, to jeden jej składnik, który wykazuje działanie silnie protekcyjne czy zapobiegawcze, poczynając od chorób układu krążenia, poprzez cukrzycę, problemy z insuliną, aż po nowotwory. To kwasy omega-3 – przyznaje w rozmowie z WP abcZdrowie dietetyczka i diet coach, Agnieszka Piskała-Topczewska, założycielka Instytutu Nutrition Lab.

Ekspertka dodaje, że pokazuje to wiele badań, widać to także na przykładzie dwóch najdłużej żyjących nacji świata – jedna zamieszkuje tereny Sardynii i tam faktycznie podstawowym tłuszczem jest oliwa. Druga natomiast – Okinawę w Japonii.

- Tam oliwy się nie jada w takich ilościach, ale mieszkańcy Okinawy słyną ze spożywania dużej ilości ryb, alg, owoców morza. One wszystkie są bogate w kwasy omega-3. Przypisywanie korzystnego wpływu samej oliwie jest więc tylko po części prawdziwe – zaznacza ekspertka.

W trwającym niespełna trzy dekady badaniu naukowcy porównali również, jak na tle oliwy i jej wpływu na zdrowie wypadają margaryna, masło czy nawet majonez i inne tłuszcze odzwierzęce.

Okazało się, że wystarczy zastąpić je oliwą, a ryzyko zgonu z jakiegokolwiek powodu spada o jedną piątą. Warto wspomnieć, że na ich tle to właśnie oliwa ma najlepszy stosunek kwasów omega-3 do omega-6.

- Kwasy omega-3 mają możliwość obniżania poziomu cholesterolu, zapobiegania chorobom układu krążenia, obniżania poziom cukru we krwi i zwiększania wrażliwość komórek na insulinę, zmniejszania ryzyka powstawania komórek nowotworowych – wymienia dietetyczka i przyznaje: - Ale przede wszystkim kwasy omega-3 zmniejszają stan zapalny w organizmie.

Piskała-Topczewska podkreśla, że właśnie dlatego kluczowe jest utrzymanie właściwego stosunku kwasów omega-6 i omega-3, a dokładnie 1:2. To współdziałanie dwóch rodzajów kwasów tłuszczowych ekspertka porównuje do palącego się w kominku domu ognia.

- Kwasy omega-6 palą się niczym ogień w kominku, a zadaniem kwasów omega-3 jest zapobieganie rozprzestrzenianiu się tego ognia na cały dom – to tacy "strażacy". Czyli kwasy omega-3 stoją na straży tego, żeby stany zapalne w organizmie pojawiały się tylko tam, gdzie powinny się pojawić – tłumaczy.

Niestety mimo działania prozapalnego w naszej diecie to właśnie kwasy omega-6 przeważają.

- W przeciętnej diecie Polaka stosunek kwasów omega-3 do omega-6 wynosi 1:25. Spożywamy zbyt duże ilości kwasów omega-6, a nasz organizm znajduje się w permanentnym stanie zapalnym, który to potem kaskaduje m.in. na choroby metaboliczne – mówi Piskała-Topczewska.

Ekspertka nie neguje więc dobroczynnych właściwości oliwy, ale zwraca też uwagę na "oliwę Północy", czyli olej rzepakowy, najpopularniejszy w Polsce. Jest znakomitą alternatywą dla tłuszczu kochanego przez mieszkańców basenu Morza Śródziemnego.

- Oliwa z oliwek ma stosunek omega-3 do omega-6 1:10, natomiast olej rzepakowy – 1:3 czy 1:4. Te proporcje są znacznie lepsze niż w oliwie z oliwek – zwraca uwagę dietetyczka.

A ile oliwy lub oleju rzepakowego warto spożywać, by nasz organizm skorzystał z dobroczynnego działania kwasów omega-3? Zdaniem Piskały-Topczewskiej wystarczy łyżka, czyli ok. 14 g dziennie. Jednocześnie jednak przestrzega przed ślepym przekonaniem, że tylko dodanie łyżki tłuszczu roślinnego do codziennej diety ocali nasze życie czy ochroni przed konkretnymi schorzeniami.

- Pamiętajmy jednak, jak wiele spożywamy przy codziennej diecie kwasów omega-6 – obecne są nawet w słodyczach czy produktach przetworzonych. Więc jeśli nic nie zmienimy, a jedynie dodamy do tego jedną łyżkę tłuszczów o dobrych proporcjach, to niewiele nam pomoże – podkreśla.

Karolina Rozmus, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl