Szok dla organizmu, który prowadzi do zgonu. Może być skutkiem głodówki

Zespół ponownego odżywienia został opisany już w okresie drugiej wojny światowej. Zauważono wtedy, że wśród osób skrajnie niedożywionych, zwiększenie podaży pożywienia prowadziło do zgonu.

Wkrótce zjawisko to zyskało miano "refeeding syndrome". Udało się wówczas rozwikłać, w jaki sposób chorego może "zabić" pożywienie. Okazało się bowiem, że nagłe zwiększenie jego podaży powoduje problemy adaptacyjne organizmu. Nie mogąc sobie poradzić z nadwyżką, reaguje on szokiem. Dochodzi do ostrych zaburzeń elektrolitowych, zaburzeń gospodarki glukozy i retencji płynów, a także niedoboru fosforu, potasu, magnezu, sodu czy witaminy B1 lub B6. To z kolei może prowadzić do zaburzeń ze strony układu krążenia, układu nerwowego czy układu oddechowego, a w konsekwencji doprowadzić do zgonu.

Na syndrom szoku pokarmowego może wskazywać szereg niepokojących objawów. Należą do nich:

• zaburzenia pracy serca, jak tachykardia czy arytmia – to też najczęstsze przyczyny zgonów u osób z tym syndromem,
• drgawki, paraliż czy majaczenia, czyli objawy ze strony układu nerwowego,
• niedokrwistość,
• obrzęki,
• zaburzenia pamięci,
• niedrożność porażenna jelit.

Jak to możliwe, by podaż pokarmu skutkowała niedoborami? Głodówki czy też wygłodzenie organizmu wskutek choroby prowadzi do szeregu zmian – spada stężenie glukozy, zmniejsza się wydzielanie insuliny, a organizm sięga po ciała ketonowe i wolne kwasy tłuszczowe, by czerpać z nich energię.

Ponowne wprowadzenie pokarmu w zbyt dużej ilości to odwrotny proces – rośnie poziom glukozy, zwiększa się produkcja insuliny. To z kolei ponownie "włącza" syntezę glikogenu i białek, zwiększając wychwyt takich substancji, jak wspomniane już magnez, witamina B1 itd. W ten sposób dochodzi do krytycznego niedoboru groźnego dla zdrowia lub życia.

Skrajne niedożywienie to problem zapomniany? Wręcz przeciwnie, ten temat jest wciąż żywy w grupach wielu osób chorych.

Może on dotykać osoby:

• chorujące na nowotwór,
• z zaburzeniem odżywiania – anoreksją,
• stosujące wycieńczające głodówki przez okres dłuższy niż siedem dni,
• z zaburzeniami wchłaniania – np. wskutek celiakii czy choroby Leśniowskiego-Crohna,
• uzależnione od alkoholu,
• przebywające na oddziałach intensywnej terapii,
• po zabiegach operacyjnych,
• ważące poniżej 70-80 proc. należnej masy ciała,
• cierpiące na uporczywe wymioty i biegunki.

Karolina Rozmus, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl