Wyniszcza wątrobę jak alkohol. USA zakazuje, Polacy kupią bez trudu
Wyniszcza wątrobę jak alkohol. USA zakazuje, Polacy kupią bez trudu
Fasola tonka, znana również jako meksykańska wanilia, to fascynujący składnik o egzotycznym pochodzeniu i unikalnych właściwościach. Choć ceniona za wyjątkowy aromat, kryje w sobie potencjalne zagrożenia, które sprawiają, że jej stosowanie jest obwarowane licznymi regulacjami. Wszystkiemu winny jeden składnik.
Fasola tonka zawiera szkodliwie działającą kumarynę
Fasola tonka to nasiona drzewa tonkowca wonnego (Dipteryx odorata), które naturalnie występuje w Ameryce Południowej. Nasiona te, czarne i pomarszczone, znane są ze swojego intensywnego, słodkiego zapachu przypominającego wanilię, co czyni je popularnym dodatkiem, wykorzystywanym zarówno w przemyśle perfumeryjnym, jak i gastronomicznym.
W kuchni stosowane są do wzbogacania smaku deserów oraz potraw z kuchni orientalnej. Pomimo swojej popularności nasiona tonki nie są całkowicie bezpieczne w użytkowaniu.
Głównym powodem obaw dotyczących fasoli tonka jest obecność kumaryny – związku chemicznego, który nadaje jej charakterystyczny aromat. Kumaryna, wywodząca swoją nazwę od karaibskiego określenia drzewa tonka "coumarou", w niewielkich ilościach nie stanowi zagrożenia, ale jej nadmiar może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych.
DLA CIEBIE
Prof. Bożena Muszyńska: Grzyby to żywność pierwszej kategorii
Badania wykazały, że kumaryna w większych dawkach ma toksyczne działanie na wątrobę, porównywalne do uszkodzeń spowodowanych alkoholem. Nawet spożycie 1-3 gramów fasoli tonka, co odpowiada ilości zawartej w dwóch średnich nasionach, może wykazywać działanie hepatotoksyczne.
Problemem jest również kumulacja tej substancji w organizmie. Skutki jej działania mogą pojawić się dopiero po latach, co utrudnia monitorowanie bezpiecznego poziomu spożycia.
Ze względu na ryzyko związane z kumaryną, fasola tonka została zakazana w USA już w 1954 roku. Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) wprowadziła całkowity zakaz importu nasion oraz sprzedaży produktów zawierających ten składnik. W Europie natomiast wdrożono regulacje ograniczające maksymalną zawartość kumaryny w żywności – 1 kilogram produktu może zawierać jedynie 2 miligramy tej substancji. Mimo to fasola tonka jest w Polsce legalnie dostępna i cieszy się popularnością wśród kucharzy i cukierników.
Kumaryna w innych produktach spożywczych
Oprócz fasoli tonka kumaryna występuje w wielu innych produktach spożywczych. Najbardziej znanym jej źródłem jest cynamon, zwłaszcza popularna odmiana cassia, która zawiera znacznie wyższe stężenie tego związku niż cynamon cejloński. Związek ten można również znaleźć w mięcie pieprzowej, wykorzystywanej do produkcji gum do żucia i napojów, a także w kurkumie, która jest podstawowym składnikiem wielu mieszanek przyprawowych, takich jak curry.
Kumaryna występuje również w niektórych owocach tj. truskawki czy wiśnie. Choć owoce mają stosunkowo niską zawartość kumaryny, również przyczyniają się do jej obecności w diecie człowieka.
Czy fasola tonka ma przyszłość?
Pomimo ryzyka fasola tonka wciąż znajduje swoje miejsce w kuchni i przemyśle perfumeryjnym. Wyróżnia się niezwykłym aromatem, który dodaje wyrafinowania potrawom i kosmetykom. Jednak jej stosowanie wymaga świadomości zagrożeń i umiejętności kontrolowania ilości.
Coraz więcej szefów kuchni decyduje się na wykorzystanie tonki w minimalnych dawkach, aby cieszyć się jej wyjątkowym smakiem bez ryzyka zdrowotnego.
Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.