Trwa ładowanie...

Pełnotłuste mleko – skład, kalorie i wartości odżywcze

Pełnotłuste mleko to mleko, które ma co najmniej 3,2 % tłuszczu. Zawiera sporo składników odżywczych, w tym witamin i minerałów. Co je wyróżnia? Jaki jest skład mleka krowiego? Czego jest najwięcej w pełnotłustym mleku krowim? Czym różni się pełnotłuste mleko świeże od UHT?

Zobacz film: "Prosty przepis na domowe masło. Zdrowsze i smaczniejsze niż ze sklepu"

spis treści

1. Jakie to pełnotłuste mleko?

Pełnotłuste mleko to mleko, którego zawartość tłuszczu wynosi co najmniej 3,2 %. To biały, nieprzezroczysty płyn będący mieszaniną różnych substancji, wydzielina gruczołu mlekowego samic ssaków, która pojawia się w okresie laktacji. W żywieniu człowieka największe zastosowanie ma mleko krowie, w znacznie mniejszym stopniu kozie i owcze.

1.1. Mleko surowe a mleko spożywcze

Mleko surowe jest produktem naturalnym, pozyskiwanym w procesie dojenia zwierząt mlecznych, z którego nic nie ujęto i nic nie dodano. To tak zwane mleko prosto od krowy. Nie sprzedaje się go i nie powinno pić bezpośrednio po wydojeniu, ponieważ jest zanieczyszczone zarówno mechanicznie, jak i przez mikroflorę chorobotwórczą.

Mleko spożywcze to produkt przeznaczony do konsumpcji. Jest bezpieczne, ponieważ je przebadano, oczyszczono, znormalizowano i pozbawiono bakterii. Poddano je odpowiednim procesom technologicznym.

Surowe mleko ssaków wykorzystuje się w do produkcji mleka spożywczego, ale wyrobu różnych produktów mlecznych:

  • masła,
  • jogurtów,
  • kefirów,
  • maślanki,
  • śmietany, śmietanki,
  • twarogów,
  • serów niedojrzewających,
  • serów podpuszczkowych dojrzewających,
  • mleka zagęszczonego,
  • mleka w proszku,
  • lodów,
  • serwatki i kazeiny.

1.2. Mleko pełnotłuste a mleko odtłuszczone

Obok mleka pełnotłustego (3,2 %) można także kupić wersje odtłuszczone, standardowo mleko 0,5%, 1,5%, 2,0%. Różnicowanie procentowe mleka to proces normalizacji. Polega na odwirowaniu śmietanki z oczyszczonego surowca i stopniowym jej dodawaniu, dla uzyskania odpowiedniej ilości tłuszczu. Oznacza to, że najpierw mleko pozbawia się tłuszczu, a następnie dodaje się go z powrotem w określonej ilości.

2. Kalorie i wartości odżywcze mleka pełnotłustego

Wartości odżywcze i kaloryczność mleka zależą od jego składu, głównie zawartości tłuszczu. Porcja 100 g mleka pełnotłustego dostarcza 61 kcal oraz wielu składników odżywczych, w tym:

  • 3,15 g białka,
  • 4,78 g węglowodanów,
  • 5,05 g cukrów.
  • 3,27 g tłuszczów, w tym: 1,87 g tłuszczów nasyconych, 0,81 g tłuszczów jednonienasyconych i 0,20 g tłuszczów wielonienasyconych.

Białka mleka to białka pełnowartościowe, czyli zawierające aminokwasy, których organizm nie jest w stanie wytworzyć. Ich strawność jest bardzo wysoka i wynosi 97%. W mleku występują dwie grupy białek: kazeinowe i serwatkowe.

W mleku pełnotłustym 98% frakcji tłuszczowej mleka stanowią tłuszcze proste. Kolejne 2% to cholesterol, fosfolipidy, karotenoidy oraz witaminy A, D, E i K. Kwasy tłuszczowe w mleku to w 65% kwasy tłuszczowe nasycone, w 29% - kwasy jednonienasycone i w 6% kwasy wielonienasycone. W 100 ml mleka 3,2% znajduje się 10 mg cholesterolu.

Rekomendowane przez naszych ekspertów

3. Pełnotłuste mleko – witaminy i minerały

Mleko pełnotłuste dostarcza sporo witamin. To 46,0 µg RAE witaminy A, 0,07 mg witaminy E, 2,00 i. u. witaminy D oraz 0,30 µg witaminy K, a także witaminy z grupy B:

Mleko pełnotłuste jest zasobne w mikroelementy i makroelementy. Porcja 100 g dostarcza:

  • 113 mg wapnia,
  • 0,03 mg żelaza,
  • 10,00 mg magnezu,
  • 84,0 mg fosforu,
  • 132 mg potasu,
  • 43,0 mg sodu,
  • 0,37 mg cynku,
  • 0,03 mg miedzi,
  • 3,70 µg selenu.

W odróżnieniu od mleka półtłustego i odtłuszczonego mleko pełnotłuste zawiera więcej witamin A i E oraz pozostałych witamin rozpuszczalnych w wodzie. Ma to związek z procesem normalizacji, w wyniku którego wraz z tłuszczem zostają oddzielone witaminy w nim rozpuszczone. W konsekwencji mleko odtłuszczone ma nie tylko mniej tłuszczu, ale i witamin niż mleko pełnotłuste.

4. Pełnotłuste mleko świeże a UHT

Nie każde mleko 3,2 % jest tak samo wartościowe jeśli chodzi o składniki odżywcze. W sklepach można znaleźć mleko pasteryzowane („świeże”) oraz mleko UHT, które ma długi termin i nie trzeba trzymać je w lodówce. Produkty różnią się trwałością i warunkami, w jakich należy je przechowywać, ale także wartością odżywczą.

Ponieważ mleko UHT jest poddawane działaniu wyższej temperatury w krótszym czasie, giną nie tylko patogeny, ale i pożyteczne bakterie mlekowe. Mleko traci swój specyficzny smak, zmniejszeniu ulega także zawartość witamin (A, C, B1, B6, B12, kwasu foliowego, biotyny), a także kwasów pantotenowego, nikotynowego i β-karotenu.

Nie zmienia się zawartość białka, laktozy, tłuszczu oraz składników mineralnych (wapnia, fosforu, potasu, magnezu, cynku).

Mleko „świeże”, dostępne zwykle w plastikowych butelkach jest poddawane procesowi pasteryzacji, czyli ogrzaniu, w niższej temperaturze w dłuższym czasie. Oznacza to, że nie giną formy przetrwalnikowe bakterii zarówno chorobotwórczych, jak i powodujących psucie mleka. Chociaż trzeba przechowywać je w lodówce, a produkt ma krótszy termin przydatności, ma więcej witamin (o 10% więcej w porównaniu do mleka UHT).

Polecane dla Ciebie
Pomocni lekarze
Szukaj innego lekarza
Komentarze
Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska Media SA z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.